🏗 برگه سبز معماری چیست و چرا هزینه دارد؟
برگه سبز معماری در واقع تأییدیه رسمی نظام مهندسی ساختمان است که نشان میدهد طراحی پروژهی شما توسط مهندس معمار دارای صلاحیت انجام شده و مطابق با مقررات ملی ساختمان است.
هرچند ظاهرش مثل یک فرم ساده است، اما پشتش مراحل کارشناسی، بررسی نقشهها، مسئولیت حرفهای و تأیید چندین نهاد وجود دارد.
بنابراین، هزینه صدور آن در واقع دستمزد خدمات تخصصی طراحی، بررسی و ثبت در نظام مهندسی محسوب میشود، نه صرفاً مبلغی برای یک برگ کاغذ.

💡 عوامل مؤثر بر هزینه صدور برگه سبز معماری
تعرفه برگه سبز ثابت نیست و بسته به نوع پروژه، موقعیت و میزان خدمات معمار متغیر است. در جدول زیر، مهمترین عوامل را مرور کنیم:
| عامل تأثیرگذار | توضیحات | تأثیر بر هزینه |
|---|---|---|
| زیربنای ساختمان (مترمربع) | هرچه مساحت بیشتر باشد، هزینه طراحی بالاتر میرود. | 🔺 مستقیم |
| نوع کاربری (مسکونی، تجاری، اداری و…) | ساختمانهای تجاری و اداری معمولاً تعرفه بالاتری دارند. | 🔺 زیاد |
| تعداد طبقات و حجم پروژه | پروژههای بلندمرتبه یا با فرمهای پیچیده گرانتر هستند. | 🔺 متوسط تا زیاد |
| پایه و صلاحیت معمار | مهندس با پایه بالاتر، هزینه طراحی بیشتری دریافت میکند. | 🔺 زیاد |
| استان و تعرفه محلی نظام مهندسی | تعرفهها در هر استان کمی متفاوت است. | 🔺 متغیر |
| تعهد طراحی + نظارت یا فقط طراحی | اگر برگه نظارت هم بخواهید، هزینه افزایش مییابد. | 🔺 زیاد |
| زمان تحویل پروژه | طراحی فوری یا خارج از نوبت هزینه را بالا میبرد. | 🔺 متوسط |
📊 تعرفه میانگین هزینه برگه سبز معماری در سال ۱۴۰۴
طبق آخرین مصوبات سازمان نظام مهندسی (بهروزشده تا نیمه ۱۴۰۴)، میانگین هزینه برگه سبز معماری در پروژههای شهری ایران بهصورت تقریبی به شرح زیر است:
| نوع پروژه | زیربنای تقریبی | میانگین هزینه (تومان) | توضیحات |
|---|---|---|---|
| مسکونی تکواحدی | تا ۲۰۰ مترمربع | ۲٫۵ تا ۴ میلیون تومان | فقط طراحی |
| مسکونی چندواحدی (۲ تا ۴ طبقه) | ۲۰۰ تا ۶۰۰ مترمربع | ۴ تا ۸ میلیون تومان | طراحی و نظارت |
| تجاری کوچک | تا ۱۵۰ مترمربع | ۵ تا ۹ میلیون تومان | بسته به موقعیت |
| اداری یا خدماتی | ۲۰۰ تا ۵۰۰ مترمربع | ۷ تا ۱۲ میلیون تومان | نیاز به برگه سازه و برق هم دارد |
| برج یا مجتمع بزرگ | بالای ۱۰۰۰ مترمربع | توافقی (از ۲۰ میلیون تومان به بالا) | بسته به سطح جزئیات طراحی |
💬 نکته:
ارقام بالا میانگین بازار و تعرفه مصوب هستند و ممکن است بسته به استان (مثلاً تهران، اصفهان، شیراز، مشهد یا تبریز) و پایه مهندس تغییر کنند. برای دقت بیشتر، باید از سامانه نظام مهندسی استان خود استعلام بگیرید.
🧾 نحوه محاسبه هزینه برگه سبز معماری
محاسبه هزینه برگه سبز بر اساس تعرفه خدمات مهندسی مصوب شورای مرکزی نظام مهندسی ساختمان انجام میشود.
فرمول پایه معمولاً بهصورت زیر است:
هزینه طراحی = (مساحت زیربنا × نرخ پایه خدمات طراحی در هر مترمربع) × ضریب نوع کاربری
مثال واقعی:
فرض کنید ساختمانی با ۴۰۰ مترمربع زیربنا دارید و نرخ پایه طراحی معماری در استان شما ۱۸٬۰۰۰ تومان به ازای هر متر است و نوع کاربری هم مسکونی است.
بنابراین:
۴۰۰ × ۱۸٬۰۰۰ = ۷٬۲۰۰٬۰۰۰ تومان
یعنی هزینه طراحی حدود ۷٫۲ میلیون تومان خواهد بود.
اگر پروژه تجاری باشد، ضریب کاربری بالاتر میرود و عدد نهایی ممکن است تا ۱۰ میلیون تومان برسد.
⚙️ هزینههای جانبی صدور برگه سبز
هزینه طراحی تنها بخش ماجرا نیست. برای صدور نهایی برگه سبز، معمولاً چند هزینه جانبی هم وجود دارد:
| نوع هزینه | میانگین مبلغ (تومان) | توضیحات |
|---|---|---|
| هزینه حقالزحمه نظام مهندسی | ۳۰۰ تا ۷۰۰ هزار تومان | برای ثبت در سامانه و بررسی کارشناسی |
| هزینه امضا و تایید مهندس معمار | در تعرفه لحاظ میشود | بسته به پایه |
| هزینههای اداری و پرینت مدارک | ۱۰۰ تا ۳۰۰ هزار تومان | متغیر |
| هزینه اصلاح نقشه یا دوبارهکاری | توافقی | در صورت رد اولیه توسط نظام مهندسی |
| مالیات و بیمه خدمات مهندسی | طبق قانون مالیات بر ارزش افزوده | بین ۹ تا ۱۰٪ |
🧠 نکات مهم برای کاهش هزینه برگه سبز معماری
اگر میخواهید هزینه صدور برگه سبز را منطقیتر کنید، به این نکات توجه کنید:
-
از همان ابتدا نقشههای کامل و دقیق ارائه دهید.
هر اصلاحیه یا برگشت نقشه، هزینه اضافه بههمراه دارد. -
مهندس معمار محلی انتخاب کنید.
همکاری با مهندسی از همان استان باعث صرفهجویی در هزینههای اداری میشود. -
قرارداد رسمی با مهندس ببندید.
قرارداد شفاف از بروز هزینههای غیرمنتظره جلوگیری میکند. -
فقط در صورت نیاز برگه نظارت بگیرید.
اگر پروژه کوچک است و قانون الزام نکرده، میتوانید فقط برگه طراحی بگیرید. -
از شرکتهای معتبر معماری استفاده کنید.
مثل شرکت «پیبرز» که خدمات طراحی، اخذ مجوز و پیگیری نظام مهندسی را بهصورت یکپارچه انجام میدهد و معمولاً تخفیف بستهای ارائه میدهد.

🧮 جدول مقایسه هزینهها در استانهای مختلف (بهروز ۱۴۰۴)
| استان | هزینه طراحی مسکونی (هر متر) | هزینه طراحی تجاری (هر متر) | هزینه نظارت معماری |
|---|---|---|---|
| تهران | ۱۸٬۰۰۰ تا ۲۲٬۰۰۰ تومان | ۲۵٬۰۰۰ تا ۳۰٬۰۰۰ تومان | ۲٫۵٪ کل پروژه |
| اصفهان | ۱۶٬۵۰۰ تا ۲۰٬۰۰۰ تومان | ۲۲٬۰۰۰ تا ۲۸٬۰۰۰ تومان | ۲٪ کل پروژه |
| شیراز | ۱۷٬۰۰۰ تا ۲۱٬۰۰۰ تومان | ۲۳٬۰۰۰ تا ۲۷٬۰۰۰ تومان | ۲٫۲٪ کل پروژه |
| تبریز | ۱۵٬۰۰۰ تا ۱۹٬۰۰۰ تومان | ۲۱٬۰۰۰ تا ۲۶٬۰۰۰ تومان | ۲٪ کل پروژه |
| مشهد | ۱۶٬۰۰۰ تا ۲۰٬۰۰۰ تومان | ۲۲٬۰۰۰ تا ۲۸٬۰۰۰ تومان | ۲٪ کل پروژه |
📌 تفاوت هزینه برگه سبز معماری با سایر برگهها
| نوع برگه | توضیح | میانگین هزینه (تومان) |
|---|---|---|
| برگه سبز معماری | طراحی معماری کلی پروژه | ۳ تا ۱۰ میلیون |
| برگه سازه (عمران) | محاسبات و طراحی سازه | ۲ تا ۸ میلیون |
| برگه برق و مکانیک | تأسیسات الکتریکی و مکانیکی | ۲ تا ۶ میلیون |
| برگه نظارت معماری | نظارت بر اجرای نقشهها | ۲ تا ۵ میلیون |
| برگه تعهد محاسب | تأیید محاسبات سازهای | ۲ تا ۴ میلیون |

💬 جمعبندی: هزینه برگه سبز معماری، یک سرمایهگذاری هوشمند
شاید در نگاه اول هزینه برگه سبز معماری بالا بهنظر برسد، اما واقعیت این است که این هزینه در برابر کاهش ریسک، افزایش ایمنی، سرعت در اخذ مجوز و کیفیت نهایی ساختمان بسیار منطقی است.
برگه سبز در حقیقت گذرنامه رسمی پروژه شما برای ورود به فرایند ساخت است و بدون آن، عملاً پروژه از نظر قانونی و فنی فاقد اعتبار محسوب میشود.
اگر قصد دارید طراحی پروژهتان را بهصورت حرفهای و بدون دردسر انجام دهید، میتوانید از خدمات طراحی و اخذ مجوز شرکت پیبرز استفاده کنید؛ مجموعهای تخصصی در حوزه طراحی، نظارت، اخذ برگههای معماری و اجرای پروژههای ساختمانی که تمامی مراحل را از طراحی مفهومی تا ثبت نهایی در نظام مهندسی برای شما انجام میدهد.
